Bagrat Şinkuba

Kasım 26, 2018 13

Bagrat ŞınkubaÇağdaş Kafkasya'nın tanınmış kişilerinden biri olan Bagrat Şinkuba , Abhazya'nın yetiştirdiği en ünlü şair ve yazarlardan biri olduğu kadar, etkin bir devlet adamı olarak da ünlüdür. Tüm yeteneklerini doğduğu ülkeye adamış bir kişidir.

Bu büyük Abhaz yazarı ilhamını yurdundan ve onun insanlarından almaktadır.

Şöyle der: "Kafkasya'nın yüce dağları her zaman karlarla örtülüdür. Onlara baktığımda kendimi yüzyıllar görmüş saygıdeğer konukların huzurunda hissederim. O yüce dağlar karşısında içimden geçirdiklerimi anlatmam zordur. Bu ülkede, bu halkın çocuğu olarak doğduğum için sevinirim. Henüz çok genç olan cumhuriyetimiz ve edebiyatımız için sevinir ve mutluluk duyarım. Abhazya, yarım yüzyıl kadar önce yeniden doğdu. Halkımın tarihi yeniden yazılmaya başlandı. Anadilimizde basılmış olan ilk kitabın 1912 yılında yayımlandığı düşünülürse, Abhaz edebiyatının o zamandan beri aldığı yola ve gösterdiği gelişmeye şaşmamak olanaksızdır. O ilk kitap Dirmit Gulya'nın şiirlerini içeriyordu. Yalnız ilk adım olmakla ve yeni bir edebiyatın doğuşunu müjdelemekle kalmıyor, aynı zamanda karanlık gökyüzünde parıldayan ilk küçük yıldız ve dağda fışkıran ilk pınar oluyordu. Daha sonraları onun gibi birçok küçük pınar daha doğdu ve dağdan fışkıran bu pınarların suları birbirine eklenerek Abhaz edebiyatı güçlendi."

Bagrat Şinkuba, berrak bir dağ pınarı olarak doğan Abhaz edebiyatının önce bir ırmak, sonra da bir nehir haline gelişinde önemli katkısı olan kişilerden biridir.

Şinkuba, 12 Mayıs 1917 de Abhazya'da Oçamçıra yöresindeki Çlou adlı bir köyde, bir çiftçi ailesinin çocuğu olarak dünyaya geldi. İlk eğitimini köyünde yaptıktan sonra 1931-1935 yıllarında Abhaz Pedagoji Okulu'nda ve 1939 yılına kadar da Sohum'da bulunan Maksim Gorki Pedagoji Enstitüsü'nde okudu. Gürcüstan Bilimler Akademisi Dil Bilimleri Enstitüsü'nde asistanlık yaptıktan sonra 1945 yılında Tiflis'de Abhaz dili ile ilgili doktora tezini verdi. Bu arada doğduğu köyün okulunda Abhaz Dili ve Edebiyatı Ögretmeni olarak çalışıyordu. Daha sonra Gürcüstan Bilimler Akademisi'ne bağlı Abhaz Dil Edebiyati ve Tarih Enstitüsü'nde bilim işçisi olarak görev yaptı.

Bagrat Şinkuba'nın ilk şiiri 1935 de, ilk şiir kitabı olan "İlk Şarkılar" ise 1938 yılında yayımlanmış bulunmaktadır. Onunla Kafkasya bir Kosta Hetagkati ve bir Dirmit Gulya ölçüsünde yeni bir şaire kavuşuyordu:

"Kalk ey şiirim yollar seni gözlüyor,
Ben sana yatasın diye hayat vermedim.
Bütün gücünü toparla,
Kavuştuğun şu hayatı bir yiğit gibi yaşa."

Gerçekten Bagrat Şinkuba'nın şiiri o günden başlayarak yollara düştü. Başlıca konusu olan Kafkasya ve onun insanlarını önce Sovyet ülkelerine, sonra da tüm dünyaya tanıttı. Onun en az tanındıgı ülke ise binlerce göçmen soydaşının yaşadığı Türkiye'dir. Halbuki şiirlerinden birçoğu da yabancı topraklara sürülmüş olan kardeşlerine seslenmektedir "Göç Ninnisi" adlı şiirindeki gibi:

"Rüzgar vurup bizleri yurdumuzdan atınca
Karadeniz tuzlanmış bizim gözyaşımızla.
Kabaracak ahların çekeceğin kullukda
Yurt özlemin sürecek yabancı gök altında.
Büyü, denizleri yar, dön yıkılmış evine
Sarmaşıktan kurtar da ocağını yak yine!"

Bagrat Şinkuba, Abhaz edebiyatında şiir-roman türünün gelişmesinde de rol oynamıştır. 1951 yılında şiir diliyle yazdığı "Yurttaşlarım" adlı romanı ve 1955 yılında yayımlanan "Dağların Şarkısı" bu türün örnekleridir. Birincisi savaştan sonraki yıllarda Abhazların yurtlarını kalkındırmak için gösterdikleri gayretleri ve özverili çalışmalarını, ikincisi ise 1905 devrimi yıllarındaki Abhazya'yı anlatır.

Bagrat Şinkuba, edebiyatın başka türlerinde de eserler vermiştir. Örneğin Kiev'de A. Dovjenko stüdyolarında çevrilmiş ve ülke çapında ödüller kazanmış bulunan "Beyaz Başlık" adlı filmin senaryosu Bagrat Şinkuba'ya aittir. Sohum'daki Samson Çanba Tiyatrosu'nda oynanan "Kafalarınız Uyuşuyor.." adlı komedisi ve başka tiyatro eserleri de vardır.

Bagrat Şinkuba'nın tarihi roman türündeki eserleri arasında en önemli olan ve ününü yurt dışına götüreni 1974 yılında yayımlanan "Yurdu Terkedenlerden Sonuncusu" (Son Ubıh) adlı kitabıdır. Bu kitap ünlü Sovyet yazarları Konstantin Simonov ve Yakov Kozlovski tarafından Abhazca'dan Rusçaya çevrilerek Moskova'da yayımlanmıştır. Daha sonra başka Sovyet dillerine ve başta Almanca (Im Zeichen des Halbmonds) olmak üzere batı dillerine de çevrilmiştir. Roman, Karadeniz kıyısında Abhaz'lara komşu olarak yaşayan Ubıh'ların, ondokuzuncu yüzyılın ikinci yarısında yurtlarından sürülerek Osmanlı topraklarına göçürülüşünü ve oralardaki yaşamlarını anlatmaktadır.

Bagrat Şinkuba, birçok klasik yazarın eserlerini de Abhazca'ya kazandırmak için çaba sarf etmiştir. Puşkin, Lermontov, Bayron, Göthe, Petöfi, Şevçenko, Nekrasov, Blok, Rustaveli, Barataşvili, Çavçavadze, Tsereteli, Tabidze, Abaşidze vb. şairlerin birçok eserini de Abhaz diline çevirerek yayımlamıştır. Abhaz edebiyatına verdiği emekler nedeniyle kendisine 1967 yılında resmen "Abhazya Ulusal Şairi" ünvanı verilmiştir. Başta Dirmit Gulya Edebiyat Ödülü olmak üzere kazandığı çeşitli ödül ve madalyalar mevcuttur. 1953-1956 yılları arasında Abhazya Yazarlar Birliği'nın sekreterliğini yapmıştır.

Bagrat Şinkuba, birçok defa Yüksek Sovyet'e delege olarak katılmış, 1958 yılından sonra yıllarca Abhazya Özerk Cumhuriyeti'nin Prezidyum Başkanlıgı'nda bulunmuştur. Buna bağlı olarak Gürcüstan Cumhuriyeti'nin çeşitli yönetim organlarında da yüksek görevler üstlenmiştir.

Yorum yapın

(*) ile işaretlenmiş zorunlu alanların tümünü doldurduğunuzdan emin olun. HTML kodları kullanılamaz.

Hakkımızda

ÇerkesyaCerkesya.org Çerkesler ve Kafkasya hakkında güncel haberler, Çerkes Kültürü ile ilgili her türlü görsel ve yazılı materyallerin bir arada bulunduğu, Çerkes Kültürünü gelecek nesillere aktarmayı amaç edinmiş hiç bir kurum ve kuruluşla bağı olmayan sadece Kuzey Kafkasya Halklarına taraf bir portaldır.

Çok Okunanlar

Çerkesler Türk mü?

Çerkesler Türk mü?

Ara 02, 2018 Rate: 0.00

Son Twetler

RT @CaucasusForum: 23 Şubat Çeçen-İnguş Sürgünü Anma Etkinliği https://t.co/EAVH7UmLEv
RT @pinarkutarba: Tarih değişti. :) 16 şubat 15 ile 17 arası Ankara kitap fuarındayım. Hepinizi beklerim. https://t.co/xZ8bogkQw2
https://t.co/MYxFtDO6zm
RT @baglarbasi_xase: Haydi gelin; birlikte bir şarkı söyleyelim, qafe eşliğinde Jıneps'in öyküsünü dinleyelim. Çerkeslerin 100 yıllık diasp…
Follow Çerkesya on Twitter

Post Gallery

Eski Kafkas halkları, Amerikan yerlileri ve Sibirya halklarıyla akrabaymış

Belgesel Film Gösterimi-Çerkes Atının Öyküsü Şağdi

Hayriye Melek Hunç Anısına Kitap Günleri

Adıgey Halkı Anadilde Eğitim İstedi

Sarıkamış’tan Bir Şehit Öyküsü

Efsanevi Kabardey Atları Dörtnala Geri Dönüyor

Çerkes Kültürüne Son Bir Yaşam Alanı

Çerkesler nasıl Müslüman oldu?

Yüz Ellilikler Listesi ve Çerkesler