Zavurbek Davutoko

Kasım 27, 2018 325

Zavurbek DavutokoKuzey Kafkasya'da Mozdok’ta doğdu. Aslanbek (Nikifor) oğlu. Atalarının Müslüman olmalarına karşın, Kazak ordusunda bulunan babası Mozdok’ta din değiştirerek Hristiyan-Ortodoks mezhebine girmişti. “Aleksandr Nikiforoviç

Serebriyakov” adıyla vaftiz edilen Zavurbek, Orenburg’da Kazak Okulu'nu bitirdi. 1914 sonbaharında Güneydoğu cephesindeki Terek (Kazak) Tümeninde bir küçüksubay olarak savaşa katıldı. İki kardeşinden biri olan Georgi (Hasanbiy) de Kafkas Süvari Tümeni’nin Kabardey Alayı’nda savaşa katılmış ve 10 Ocak 1915’te Galiçya cephesinde ölmüştü. 1915 sonbaharında Zavurbek de ağır yaralanarak hastaneye kaldırıldı, iyileştiğinde Kabardey Süvari Alayı’nda görev yapmaya başladı. Mayıs 1917’de 32 yaşında ve "paruçik" rütbesindeyken İslam dinini seçti ve bunu ordu makamlarına bildirerek, ana dilindeki adı olan Zavurbek adıyla anılmaya başladı. Temmuz l917’de Ştabs-rotmistr rütbesine yükseldi.

1917 yılı sonbaharında Kafkas Süvari Tümeni'nin Kabardey Alayı ile birlikte Nalçik’e döndü. Mart 1918’deki bolşeviklerin kısa süreli iktidarında ve tümenin dağılmasından sonra da orada kaldı. Temmuz-Ağustos aylarında, Terek bölgesi Kazaklar ve Kafkasyalıların Sovyet Rusya iktidarına karşı ayaklanmalarına sahne oldu. Mozdok yöresi, Kafkasyalı (Oset) Mühendis Georgi Biçeratı’nın Başkanlığındaki Kazak-Köylü Sovyeti (Hükümeti)’nin eline geçmiş, Vladikavkaz, Grozni ve Kızılyar isyancılar tarafından kuşatılmıştı. Kislovodsk kenti birkaç kez el değiştirdi. Esir alınmıyor ve taraflar birbirini kıyasıya yok ediyordu. Bu durum karşısında Zavurbek Davutoko da harekete geçerek Prokhladni’de bulunan ve isyancı güçlere komuta eden Kafkasyalı General Elmurza Mistulatı ile ilişki kurdu. Soldatski Stanitsası'nı merkez yaparak Kabardey Süvari Alayı’nın mensupları ve Adige, Balkar, Oset vd. gönüllülerin katılımıyla “Özgür Kabardey” adını taşıyan bir askeri birlik kurdu. “Devrimci Kabardey Partisi Özgür Kabardey” adına, Sovyet Rusya'ya ve Kızıl Ordu'ya karşı silahlı mücadeleye katıldı. Nalçik kentini ele geçirerek, 24 Eylül’de burayı işgal etmiş olan Nazır Kathan’ın “Sovyet-Şeriat Birliği” tarafından oluşturulan Sovyet Rusya yanlısı “Askeri-Devrim Şeriat Sovyeti”ni dağıttı. Kuzey Kafkasya Cumhuriyeti hükümetinin temsilcisi olan hukukçu Tausultan Şakman başkanlığındaki ”Kabardey Milli Konseyi”ni ve “Nalçik Yöre Sovyeti”ni yeniden göreve getirdi (Ekim 1918).

Rus Kızıl Ordu birlikleri ve yerel bolşevik müfrezelerin, Kasım 1918 ortalarında Kabardey-Balkar yöresini tekrar ele geçirmesi üzerine kaçan sivillerin oluşturduğu mülteci kafilesini de korumak suretiyle, 1000 kadar süvarisiyle Kislovodsk'a çekildi. Daha sonra Gönüllü Ordu'nun eline geçmekte olan Kuban bölgesine sığınmak zorunda kaldı. Aralık 1918’de, Yekaterinodar’da, Gönüllü Ordu’nun Başkomutanı General Denikin tarafından Rotmistr rütbesine yükseltilerek iki süvari alayından oluşan gönüllü Kabardey Süvari Tugayı’nın komutanlığına getirildi. Gönüllü Ordu birlikleriyle birlikte hareket ederek Ocak 1919’da Nalçik’i ve Kabardey-Balkar yöresini tekrar ele geçirdi. Kızıl Ordu birliklerinin Kuzey Kafkasya’yı terk etmesinden sonra Gönüllü Ordu rejiminin Nalçik (Kabardey-Balkar) Yöresi yöneticiliğine getirilen General Tembot Bekoviç-Çerkaski’nin Askerî İşler Yardımcılığına atandı. “Bolşevik yangınını söndürmek için” Büyük ve Küçük Kabardey, Balkarya, Digorya vb. yörelerdeki Sovyet yanlılarına karşı “ceza seferleri” düzenledi. Haziran 1919’da Kabardey Süvari Tugayı’nın başında, kuzeydeki Tsaritsin cephesine hareket etti. Volga steplerinde, Kızıl Ordu birliklerine karşı savaşarak savaş alanında öldü ve cenazesi Nalçik’e getirilerek törenle Volnoavul köyü mezarlığına gömüldü. Misak adlı bir Balkar ailesinin kızı olan eşi Luse (Nefiset), Zavurbek Davutoko'nun ölümünü takiben Kuzey Kafkasya Cumhuriyeti’nin ikinci hükümet başkanı olan Pşimaho Kosok ile evlendi.

Kaynaklar:
O. Oprışko - “Bıvayut strannıye sblijeniya...”, Dokumentalnoye povestvovaniye. Nalçik, 1993.
K.A.Çkheidze - Strana Prometya, Nalçik, 2004, s:250-256.

Yorum yapın

(*) ile işaretlenmiş zorunlu alanların tümünü doldurduğunuzdan emin olun. HTML kodları kullanılamaz.

Hakkımızda

ÇerkesyaCerkesya.org Çerkesler ve Kafkasya hakkında güncel haberler, Çerkes Kültürü ile ilgili her türlü görsel ve yazılı materyallerin bir arada bulunduğu, Çerkes Kültürünü gelecek nesillere aktarmayı amaç edinmiş hiç bir kurum ve kuruluşla bağı olmayan sadece Kuzey Kafkasya Halklarına taraf bir portaldır.

Çok Okunanlar

Çerkesler Türk mü?

Çerkesler Türk mü?

Ara 02, 2018 Rate: 0.00

Kafkasya Neresidir?

Kafkasya Neresidir?

Ara 10, 2018 Rate: 0.00

Kabardey Aile Armaları

Oca 25, 2019 Rate: 0.00

Son Twetler

RT @profdrhalukkoc: Rusya Fed.Ank B.elçisi Aleksey Yerhov;1820-1870 yıllarında her türlü eziyet,baskı ve zorla topraklarından sürdükleri Ka…
https://t.co/z2AVKFGjVf
Adıge Cumhuriyeti'nin Kuruluş Yıl Dönümü Kutlu Olsun https://t.co/10PUan3hJA
RT @ajanskafkas: Mustafa Aydın Turan | Mehdi Nüzhet Çetinbaş yazdı https://t.co/bM0qHZIb6X https://t.co/LV5Nislevy
Follow Çerkesya on Twitter

Post Gallery

Çerkes Parası ve Kaffed'in Kozmik Aklı

Çerkeslerin Mitolojik Kahramanı Nart Sosruko Mobil Oyun Oluyor

Eski Kafkas halkları, Amerikan yerlileri ve Sibirya halklarıyla akrabaymış

Belgesel Film Gösterimi-Çerkes Atının Öyküsü Şağdi

Hayriye Melek Hunç Anısına Kitap Günleri

Adıgey Halkı Anadilde Eğitim İstedi

Sarıkamış’tan Bir Şehit Öyküsü

Efsanevi Kabardey Atları Dörtnala Geri Dönüyor

Çerkes Kültürüne Son Bir Yaşam Alanı