Dil


Wubıh Dili

Wubıh Dili , Son Wubıh , Tevfik Esenç , Kafkas Dilleri
Wubıh dili denince akla ilk gelen kişi ''Son Wubıh'' olarak isimlendirilen Tevfik Esenç’tir. Manyas'ın Hacıosman Köyünün bu efsane adamı Prof. Georges Dumezil ile yıllarca çalışarak bu dile emek vermiş ve dilin kayda geçirilmesine olanak sağlamıştır ancak ''Bir dile, bir ömür…[...]

Read more 0
 259

Ne Yapılmalıdır? Ne Yapılabilir?

Kafkas Dilleri , Anadil , Çerkes Dili , Çerkesce , Adigece
Koşulların Kafkasya’dan doğal olarak oldukça farklı olduğu Diasporada yöntemlerimiz durumu iyileştirebilmek için gereklidir. Genel olumsuz tabloya rağmen, diaspora toplumunun çabaları ile durumun tersine çevirebilecek etkenler olduğunu düşünüyorum. Bu olumlu etkenleri aşağıdaki gibi sıralayabilirim:— Halen hatırı sayılır miktarda ana dil yetisine…[...]

Read more 0
 250

Kiril Harfleri Problem Edilmesin

Kiril Harfleri , Kiril alfabesi
Bugün aşağı yukarı 500 milyon insan bu alfabeyi kullanmaktadır. Doğu Avrupa dahil bütün Rusya. Bu alfabe UN (United nations)birleşmiş milletlerde geçerlidir.Hiçbir dil, hiç bir alfabe sabahtan kalkılıp,akşama öğrenilemez. İnsanoğlu hemen olsun ister. Bir yerde doğan çocuk ancak bir yaşına yakın…[...]

Read more 0
 263

Kafkas Dil Grupları ve Halkları

Kafkas Dilleri , Kafkas Toplumları , Kafkas Dil Grupları , Kafkas Halkları , Çerkes Dili , Adige Dili , Çerkesce
Kafkasyanın yerli (otokhtan) Halkları genel olarak konuştukları dil yönünden üç ana grup halinde incelenmektedir. Buna göre;I. Grup / Kuzeybatı Kafkasya halklarıdır ve üç ana gruba ayrılır.1.ADİGELER: Kuzey çerkesleri olarak ta adlandırılan bu gruplar dil bakımından birbirlerini anlayabilirler. Adigeler kendi aralarında…[...]

Read more 0
 289

Diller Ülkesi Kafkasya

Diller Ülkesi Kafkasya , kuzey kafkas dilleri , Kafkas Dilleri , Çerkes Dili , Diller Ülkesi , Adigece , Çerkesce
Karadeniz'den Hazar Denizi'ne kadar Kafkas Dağları boyunca uzanan Kuzey Kafkasya, yüzyıllardan beri kendinden "Diller Ülkesi" olarak bahsettirmiştir. Bu bölgede yaşayan irili ufaklı birçok halk değişik dil ailelerine mensupturlar. Savunma gerekçesiyle dağlık bölgelere çekilen küçük halk toplulukları uzun yıllar kendi ana…[...]

Read more 0
 245

Dil Üzerine

Fonetiği Yok Sayılarak Dil'e Kelime Eklenebilirmi?Bu gün dilimizin gelişmesi ve kullandığımız sözcük sayısındaki artış tamamen rusça kelimelerle olmaktadır. Diğer dillerden gelen kelimelerin de dilimize katılması yine rusçadan dolayıdır. Zaman içerisinde yeni koşullar ve yeni gelişmelerle birlikte , daha önceleri kullanılmayan…[...]

Read more 0
 227

Dil İnsanın İfadesidir

Adige Dili , Adigabze , Çerkes Dili , Çerkes Dili Tarihçesi
Dilimiz dünyadaki en değerli insanlık hazinesidir. Maalesef çoðumuz bunun farkında değiliz ve dilimize gereken önemi vermiyoruz.Peki dilimizi değerli kılan nedenler nelerdir üzerinde bir düşünelim.....Dilimizdeki sözcükler insanın doğasına tamamıyla uygunluk gösteren ve insanın asıl varlarlığını ifade eden seslerdir. Farkındayım bu çok…[...]

Read more 0
 278

Çerkes Dillerine Genel Bakış

Çerkes Dilleri , AbhazAbaza dili , Kafkas Dilleri , Çerkes Dili , Çerkesce , Adigece , Adigabze
Kafkasya ve TürkiyeKafkasya tarihin eski dönemlerinden beri birçok halkın bir arada yaşadığı, kendine özgü tarihi-etnografik yapısı olan bir bölgedir. Azeriler, Gürcüler, Ermeniler gibi nüfusu milyonlarla sayılan büyük halkların yanında, Dağıstan’da olduğu gibi nüfusları birkaç bini geçmeyen halklar da yaşamaktadır.Öncelikle ‘Kafkasya’da…[...]

Read more 0
 265

Çerkes Dilleri

Çerkes Dilleri , Kafkas Dilleri , Çerkesce , Çerkesce Öğren , Adigece , Çerkes Dili , Adige Dili , Adige Dili Üzerine , Abazaca
Çerkes Dilleri Kafkasya’nın Sesi Çerkesler ve Abazalar sadece anayurtlarını değil, dillerini kaybetme tehlikesini de yaşadılar. Rivayete göre padişah, Kafkasya’ya birini göndermiş. Adam döndükten sonra huzura çıkıp gördüklerini, öğrendiklerini anlatmış. Padişah ‘‘Çerkeslerin dili nasıldır’’ diye sorunca, adam çakıl taşıyla dolu bir…[...]

Read more 0
 296

Çerkes Adiğe yazısının Tarihçesi

Adiğe yazısı , Çerkes Dili Tarihçesi , Adigecenin Tarihçesi , Adigece , Adigabze , Çerkes Dili
Adığe, anavatanı Kuzeybatı Kafkasya olan ve 19. yüzyılın ikinci yarısında uğradıkları sürgün sonucu bugün nüfusunun büyük çoğunluğu anavatanının dısında(Türkiye, Ürdün, Suriye, İsrail vd. ülkelerde) yasayan halkın kendine verdiği addır. Yasadıkları ülkelerde ve ilgili literatürde daha çok ‘Çerkes’ olarak bilinirler. Türkiye’de…[...]

Read more 0
 354

Çeçen Dili (Çeçence) Hakkında

Çeçen Dili , Çeçence , Çeçen yazı dili
Kafkas dil grubu içerisinde Nakh bölümünde yer alır. Çeçen dilinde genellikle iki ağızdan bahsedilebilir. Biri düzlükte (şehirlerde), Biri dağlık bölgelerde konuşur. Çeçen yazı dili daha çok düzlükte konuşulan Çeçence ağızlarına dayanmaktadır. Nakh Dil Grubu:- Çeçen (Nohçi)- İnguş (Ğalğay)- Tuş-Kist (Batsoy)…[...]

Read more 0
 335

Anadilimizden Eksilen Sözcükler

Adigece , Adige Dili , Adigabze , Çerkesce , Çerkes Dili , Çerkezce , Kaybolan sözcükler
Абэ – Abe :Müslüman din adamlarının üzerlerine örttükleri pelerin biçiminde örtü.Агъэн – Ağen : Bir tür Adige atı.Алаушын – Alawuşın : Sevimsiz,antipatik insan.АркъанкIэш – Arqank’eş :Yabani at avcılığı için eğitilmiş at. (arqan : kement)Аршав – Arşav : Beyazımsı ve gümüşi…[...]

Read more 0
 268

Anadil

Anadil , Kafkas Dilleri , Çerkesce , Abhaz Dili , Çerkes Dili , Çerkezce , Adigabze , Adige Alfabesi
Eski kolileri karistirirken bir dergi buldum.Merakla sayfalarini karistirmaya basladim ve cok hosuma giden bir yaziyla karsilastim.Sizlerle yorumsuz olarak paylasmak istiyorum..Anadil..Acı çekmeyen , mutluluğun değerini bilmez.Susuzluk çeken bilir , suyun tadini.Anadil de böyledir.Doğuştan getirdiği,kanında taşıdığı diline hasret çekmeyen,onun tadını anlayamaz.Neden derseniz…[...]

Read more 0
 245

Adığece Dilbilgisi Kitabının Konusu, Kapsamı ve Oluşumu

Adigece , Adığece Dilbilgisi , Adigabze , Çerkesce , Çerkes Dili , Çerkezce
Adığece ile ilgili çalışmalarım başlangıçta; Adığecenin fiil çekimleri kapsamında idi. Bu çalışmalarım sırasında Adığeceye ait fiillerin kendine has yapısı olduğunu, bugüne kadar Adığe dilinin konuşma kalıplarının çözülemediğini anladım. Konunun önemi nedeni ile Adığecenin grameri ile ilgili çalışmalara başladım. Adığecenin gramerini…[...]

Read more 0
 280

Adige ve Abaza Dilleri

Adige ve Abaza Dilleri , Adige Dili , Abhaz Dili , Abhazca , Adigece , Adigabze , Çerkesce , Çerkezce , Çerkes Dili
Adığece ve Abazaca, Vubıhça ile birlikte Kafkas Dilleri''nin Kuzeybatı Kafkas grubunu oluşturur. Dilbilim literatüründe "Abhaz-Adığe Dilleri" olarak da anılır. Batı literatüründe Adığece için sıklıkla "Çerkesçe" terimi kullanılır. Adığece, Abazaca ve Vubıhça''nın bugün artık var olmayan tek bir anadilden türediği kabul…[...]

Read more 0
 315

Adige Dilinin Tarihi Hakkında

Çerkesce , Adige Dili , Adigece , Çerkes Dili
Adige dilinin (Kaberdey, Çerkes, Adigey) tarihini iki döneme ayırmak gerekir.a) Eski tarihlerden 19.yüzyılın ilk yarısına kadar olan dönem.b) Adige dili yazı dili olduktan, yani 19.yy. ilk yarısından bu güne kadar geçen zaman.Adige dili Abhaz/Abaza ve Ubıh dilinin eski dönemlerde tek…[...]

Read more 0
 263

Abazaca

Abazaca , Abaza dili , Abaza lehçeleri , Abhazca , Abhaz Dili
Abaza dili ve lehçeleri konusuna girmeden önce bu halkin adi konusundaki terminoloji karisikligini açiklamak gerekir. Türkiye'de ve Ortadogu ülkelerinde genel olarak Abaza adiyla bilinen halk esas olarak üç gruptan, buna bagli olarak dil üç ana lehçeden olusur : 1. Tarihi…[...]

Read more 0
 258

2004 de Alfabe Tartışması

Kiril alfabesi , Çerkesce , Adigece , Çerkes Dili
Anadilde açılacak kurslar nedeniyle geçen yıl İstanbul’da ve Ankara’da yapılanToplantılar da alfabe konusu yoğun şekilde tartışılmıştı. Latin ve Kiril alfabelerini savunanlar argümanlarını sunmuşlardı. Aynı tartışma bu yıl tekrar alevlendi ve sonuçta nisan ayındaKafkas Dernekleri Federasyonu’nun düzenlediği toplantıda Kiril alfabesinden yana…[...]

Read more 0
 286

Khabardeyce Kelimelerin Oluşumu

Şapsığca, Hatıkoyca, Bjeduğce, Besleneyce ve kısmen Abhazca ile aynı kökten gelen Khabardeyce kelimelerin çok muntazam ve mantıklı bir metodla oluştuğu ve Çerkesçe’nin bu yönden belli başlı Avrupa dillerinden üstün olduğu görüşünü içeren birinci inceleme örneği NART Dergisi’nin Ocak-Şubat 1998 sayısında…[...]

Read more 0
 232

Ubıhça'nın Kurtarılış Öyküsü: Georges Dumezil

Georges Dumezil, Türkiye’yi uzun zamandan beri tanıyordu. 1859-1864 yıllarında Rus işgalinden kaçan bütün azınlıkları ve bu azınlıkların Türkiye’de yerleştikleri köyleri biliyordu. 1926–1931 yılları arasında Türkiye’de geçirdiği altı yıl boyunca on ikiden fazla dil öğrendi (otuza yakın dili konuşurdu). Bu dillerden…[...]

Read more 0
 280

Txenım Oxu Xelşş

Anadilin bilinmemesinin sebebi ailelerin onun öğrenilmesine yeteri kadar önem vermemeleridir. Geçmişte pek çok kişinin Adigece’ye olan bakış açısını yok sayamayız. "Adigece’nin çocuklarımıza ne faydası olacak? Pşıze nehrinin öte yakasına geçtiğinde Adigece’nin geçerliliği yok" söylemlerine kapılmış hiçte azımsanmayacak sayıda aile var.…[...]

Read more 0
 250

Adığece kelimelerin yazılışı

Halk, boy adlarında bazen lehçelerden kaynaklanan farklılıklar olabilir. 'Kabardey' kendilerine verdikleri isimken Batı Adığeleri ve Abazalar onlara 'Kabartay' der. (Kaberdey ve Kabartey herhalde yazım yanlışıdır). Çemguylara Şapsığlar 'Kemguy', Kabardeyler 'Kemırguey', Ruslar 'Temirgoy' der. Kabardeyler Abzehlere 'Abadzeh' der. Besleneyler için 'Besney',…[...]

Read more 0
 464

Çerkeslerde Anadil Sorunu

İnsanlar arasında iletişim ve anlaşma araçlarından en önemlisi "dil" dir. "Dil" i olmayan bir ulus düşünülemez. Çerkesler "Dilsiz ulus ölüdür.", "Dili olmayanların ulusu da olmaz." derler. Bir ulus kendine özgü kültürel değerleri, gelenek ve görenekleri "dil" aracılığıyla yeni kuşaklara aktarır.…[...]

Read more 0
 278

Çerkesçede Etnik Adlar

Etnik adlara (etnonimlere) ilgi duyanlar için Kafkas halkları eşsiz bir örnek. Türkiye'de ve Sovyetler döneminde üretilen politik adlandırmaları, anlam kaymalarını bir yana bıraksak bile bu halklara dışarıdan verilen adlar, kendilerine ve birbirlerine verdikleri adlar ve bir de her birinin kendi…[...]

Read more 0
 252

Bazı Adıgece sözcüklerin anlamı

JINEPS Adige dillinde ağacın (çiy) gözyaşı (neps) anlamına geliyor. Ağacın gözyaşı yani çiy damlası, şebnem. Sözcük güzel ama asıl anlatmak istediği halkın acılarını gözönüne seren bir anlamı. NART Nart sözcüğü "Gözüpek, korkusuz kahraman" gibi anlamlar içermektedir. Ne (göz)+ Tı (verme)…[...]

Read more 0
 326

Cerkesya.Org

Cerkesya.org Çerkesler ve Kafkasya hakkında güncel haberler, Çerkes Kültürü ile ilgili her türlü görsel ve yazılı materyallerin bir arada bulunduğu, Çerkes Kültürünü gelecek nesillere aktarmayı amaç edinmiş hiç bir kurum ve kuruluşla bağı olmayan sadece Kuzey Kafkasya Halklarına taraf bir portaldır.