Atasözleri

Çerkes Atasözleri A-Z

Aceminin işi eksilmez.
Acı dayak unutulur, acı söz unutulmaz.
Aç köpek fırın duvarını deler.
Açlık genci de yaşlandırır.
Açlık korkağı da yiğit yapar.
Adige Xabze babadan kalır.
Adigabze bilmiyorsan git de beşiğin altını yala.
Adige'nin en garibi de misafirperverdir.
Adige'nin misafiri emniyettedir.
Ağaçlar toplantı yapmaz, toplantı yapmayan insan olmaz.
Ağızdan çıkan söz, namludan çıkan kurşun gibidir.
Ağzı çok laf edenin eli az iş görür.
Ahlaksızla birlikte yaşayacağına yiğitle ölüme git.
Aile büyük nimettir.
Akıl büyük bir kaledir.
Akıl ile bilgiye fiyat, eğitim ile gelişmeye sınır konulamaz
Akıl malın en kıymetlisidir.
Akıl mülktür.
Akıl sahibinin işi üç gün, akılsızın günü üç gün sürer.
Akıllı kişiyi sırtında taşısan dahi yük gelmez.
Akıllının düşmanı çoktur.
Aklı kısa olanın dili uzun olur.
Aklı olan deliye bile danışır.
Aklı olmayan fakirdir.
Aklı olmayanın hiç bir şeyi yoktur.
Aklın anası düşüncedir.
Aklı olanın bilmediği yoktur.
Aklı olmayan fakirdir. (zavallıdır.)
Akrabanın damı görünüyorsa uğramadan geçme.
Alçakgönüllülük, en güzel giysidir.
Anne göz gibi hassas, baba ceviz gibi serttir.
Anne göz, baba soy'dur.
Annen ve gözlerin zayıf anını kollamaz.
Annenin iyiliği kızın elbisesidir.
Anneye bak, kızını al.
Aracı çok olunca korkak aslan kesilirmiş.
Arı sokmayan balın değerini bilmez.
Arkada mal mirası bırakmaktansa iyi evlat bırakmak daha iyidir.
Arkadaş kötü günde yanında olandır.
Aslan kurttan sonra koyuna el sürmez.
Aslanı terbiye ederler, kaplanı uslandırırlar.
Asıl olan sevmek değil, sevgiyi karşılıksız bırakmamaktır.
Atı güzelleştiren süvarisidir.
Atı kaybolanın kulağından at sesi gitmez.
Atın başı geçtikten sonra kuyruğundan yakalamaya kalkma.
Atına binince düşman, inince dost gibi davran.
Atına dostun gibi bak, düşmanın gibi bin.
Atlı misafiri ata bindirerek, yaya misafiri uğurlayarak yolcu ederler.
Az ateşi büyüt, az çoluk çocuğu çoğalt.
Az çoğun aracısıdır.
Az konuş, çok yap.
Baba ceviz gibi anne göz gibidir.
Baba toprağını güzelleştir, annenle güzel konuş.
Bahar iyi ise, sene de iyi geçer.
Başlanmış işi olmayanın bitmiş işi olmaz.
Başta akıl olmayınca ayak yorulur.
Bazen delinin de akıllıca laf ettiği görülür.
Beceriksiz kocanın karısı da kendine benzer.
Beklenmeyen söz, kör kurşun gibidir.
Bela geliyorum demez.
Belayı arayıp takılma, sana takılmışsa korkma.
Beşiği yapılıp mezarı kazılmayan yoktur.
Bıçaktan korkma dilden kork.
Biçmesini bilmeyenin orağı kördür.
Bilgisiz insan meyvesiz ağaca benzer.
Bilmediğin şeyi sormak ayıp değildir.
Bilmediğini söyleme, söylediğini inkar etme.
Bir kere tökezleyen şaşı, iki kere tökezleyen kördür.
Bir kıvılcım bütün köyü yakar.
Bir korkak tüm orduyu yok eder.
Bir yalan yüz doğruyu paslandırır.
Birlik olan grup, yıkılmayan kaledir.
Birlik olan sürü için kurt korkulacak şey değildir.
Bitmeyen neşe yoktur.
Boza hoşuna gittiyse iç, kız hoşuna gittiyse al.
Bozmak ne kadar kolaysa yapmak o kadar zordur.
Burnu (önderi) olanın kuyruğu da olur.
Büyüğü olmayan evde feryat ek** olmaz.
Can sıkıntısı doğum yapmış, endişeyi doğurmuş.
Candan önce onur gelir.
Canın çektiği güzeldir.
Çerkes'ler misafiri severler.
Çağırana, seni öldürecek ise de git.
Çalışma saygı kazandırır, tembellik değer kaybettirir.
Çerkes'ler misafiri sever.
Çerkes'lerin en fakiri dahi konuk sahibidir.
Çığ'ı bir küçük serçe harekete geçirir.
Çizmedin ki kesesin.
Çoban kötü olursa koyunları kuzgun dahi götürür.
Çocuk annenin kostümüdür.
Çocuk olduğun müddetçe mutlusun.
Çocuk tatlıdır.
Çok gidene değil çok görene sor.
Çok gülmek deliliğe işarettir.
Çok kusuru olan bunları başkalarında da bulur.
Çok öğren çok söyleme.
Çok yaptığın şeyin ustası olursun.
Dağda korkak, evde kabadayı davranma.
Davanın sonu savaş olursa, ilgili olmayanlar da ölür.
Deli bile konuşuncaya kadar akıllı zannedilir.
Deli renkli şeyleri sever (giymeyi).
Delinin beyi olmaktansa, akıllının kölesi olmak daha iyidir.
Delinin suçu az değildir.
Deliye iş buyurursan işin arkasında koşarsın.
Deliye kandıysan gerçekten delisin demektir.
Deniz de damla damla bir aradadır.
Deriyi yüzsen de gönüldekini alamazsın.
Dikiş bilmeyenin ipliği uzun olur.
Dil başın elçisidir.
Dil aklın elçisidir.
Dil kalptekini söyler.
Dil safradan acı, baldan tatlı, kılıçtan da keskindir.
Dilinin ucu kaşınıyorsa arkandan iftira atıyorlar.
Diri, ölüye değişilmez.
Doğmamış taya, takacak gemi düşünme.
Zorlukla karşılaşmayan rahatın değerini bilmez.
Doğum da ölüm de bir gündür.
Dökülen şey geri dolmaz.
Dost evinin çatısını görünce geçip gitme.
Dökülen şey geri dolmaz.
Dünyası cehennem gibi.
Dünyası cennet gibi.
Duyurulmayan (duyurmazsan bir şeyi) şey duyulmaz.
Düğün wuic ile başlar wuic ile biter.
Dünyada en hızlı koşan kalptir.
Dünyayı aydınlatan güneş, tanzim eden ilimdir.
Dürüst akraba nasiptendir.
Düşeceğini bilsen altına keçe serersin.
Düşecek adamı bir çöp bile tökezletir.
Düşmana canını versen de sırrını verme.
Düşün de konuş, bakın da otur.
Ecel insanın koynunda yatar.
Ecel koynunuzdadır.
Ecel ne acele eder, nede gecikir.
Eceli arama. O seni bulur.
Eceli olmayan yoktur.
El yurdunda edindiğin bir hafta, emanet gelenek üç gün gider.
Elçi öldürülmez.
Emeğin geçmeyen şey haramdır.
Erkeğin en biçaresi on işe yeter.
Erkek evlat soyundur, kız ise başkalarınındır.
Erkek sözünden dönmez.
Erkek yaptığını anlatmaz.
Erken kalkan yol alır, tez evlenen döl alır.
Eski dostunla yaptığın gizli işi yeni dostuna güvenip söyleme.
Eski dostunla yaptığın işi, yeni dostuna güvenip söyleme.
Eski düşmanı akraba eski akrabayı düşman edinme.
Eski yolu ve eski dostu terk etme.
Eşek köpeğe ot vermiş köpek eşeğe et ikisi de aç kalmış.
Ev olunmadan köy olunmaz.
Ev satın aldığında beraber komşu da al.
Evi ev yapan da, yakınlarını ağırlayan da kadındır.
Evinde kendini eğit, topluma öyle gir.
Evinin avlu kapısına kadar seni geçirmeyenin evine gitme.
Evladına iyi terbiye vermeyen bunu gözyaşları ile öder.
Ev sahibi misafirin hizmetkarıdır.
Fakirin dünyası sonbahar gibidir.
Fakirin ipini zengin eskitirmiş.
Fakirin lambası aydır.
Fare bile kendi yuvasında yiğittir.
Fark edilmeyen kalkar ıslık çalarmış.
Geçimsiz kaynana, gelini geçimsiz sanır.
Geçmişi olmayanın geleceği de yoktur.
Gelinin duyacağı şekilde kızına tembihde bulun.
Gelinine gücenirsen kızını azarla.
Gelinine iyi deme, bırak kendi namını kendi kazansın.
Geliniyle oturan, onu kötülemeyi adet edinir.
Gelmek misafirin, gitmek ev sahibinin insiyatifindedir.
Genç yaşlı olur ama yaşlı bir daha genç olamaz.
Genç geleceği ümit ederek yaşlanır, yaşlı geçmişi hayal ederek ölür.
Genç koşarken yaşlının dizleri ağrırmış.
Genç yaşlı olur ama yaşlı bir daha genç olamaz.
Gençlikte hazırlamadığını yaşlılıkta arama.
Gerekmedikçe kılıç çıkartma, çıkarttığında gereğini yapmadan kınına koyma.
Gezenin ayakkabısı eskimez.
Giysi seni topluma sokar, mide ise çıkartır.
Gönlün beğendiği kendine güzeldir.
Gönül yaşlanmaz.
Gözün beğendiğini kalp de beğenir.
Gönlün beğendiği güzeldir.
Gönül yaşlanmaz.
Gönüle güzel gelen göze güzel görünür.
Gönüle uymayan, göze de uymaz.
Gönüller bir olunca samanlık seyran olur.
Göz beğenir gönül sever.
Göz delidir, el yiğittir.
Gözün beğendiğini kalp de beğenir.
Gözün gördüğünü el yapabilir.
Güzel söylersen güzel cevap alırsın.
Güzel; iyi olandır.
Güzeli güzelleştiren huyudur.
Gücüne bak, yükünü öyle al.
Gülümseyen herkes dost değildir.
Günde bir kere babasının huyu oğlunda görülür.
Güzel iyi olandır.
Güzel söylemeyen seni aldatmaz.
Güzel söz söylersen güzel cevap alırsın.
Güzel sözlü kadın kocasını kuşatan tatlı bir esintidir.
Güzel, iyi olandır.
Güzeli güzelleştiren iyi huyudur.
Haklıysan güçlüsün.
Hamarat kızın aşığı boldur.
Hanımın huysuzsa, boş yere yas tutulan eve gitme, her günün yas dolu olacaktır.
Hanımın iyiyse, düğüne gitme, her günün düğün olacaktır .
Hediye değil, sevgi değerlidir.
Hem Başta yer, hem de ağlar.
Her işin bir usulü vardır.
Hısımı çok olanın, hazır tavuğu çoktur.
Hısımı çok olsun isteyen misafiri sever.
Hiç kimse dünyadan usanarak ölmez.
Horoz ötmese de gün doğmaya devam eder.
İçeceğin suda köpek öldürme.
İhtiyar kimse çocuk gibidir.
İki düşün bir konuş.
İki ecel olmadığına göre, tek ölüme yiğitlik kat.
İlim ile sanatın fazlası olmaz.
İmkansızı ümit etmek kendini aldatmaktır.
İnançta şifa vardır.
İncitici söz kalbi kirletir.
İnsanın fiyatı işidir.
İnsanın yüzü gibi olan kalbidir.
İp uzunsa, söz kısaysa makbuldür.
İplik iğnenin yolunu izler.
İş söylemesi kolay fakat yapması zordur.
İşini çok görmeyen ve ailesini iyi görmeyen yoktur.
İt otun üzerine yatmış; kendisi yemez, başkasına yedirmez.
İyi at iyi arkadaş gibidir.
İyi damat bulan, oğul bulmuştur.
İyi geçmişi olmayanın iyi geleceği olmaz.
İyi gördüğünü söyler, kötü verdiğini.
İyi kadın ailenin temelidir.
İyi kadın gafil avlanmaz.
İyi kadını olanın evinde bereket vardır.
İyi kadının eşi güler yüzlüdür.
İyi kadının ocağı her zaman tüter.
İyi kadının sofrası daima kuruludur.
İyi komşu iyi kardeş dengidir.
İyi komşu uzaktaki akrabadan öncedir.
İyi komşuya paha biçilemez.
İyi savaş ve iyi dava yoktur.
İyi yaşlı olmayan yerde iyi genç olmaz.
İyilik iyi bir şeydir.
İyilik kötülüğü öldürür.
İyiyi bilmiyorsan değerli olanı seç.
İzleyen, yapandan ustadır.
Kahramanlığın ölçütü kaç kişiyi kurtardığın mıdır? Yoksa karşılıksız düşündüğün her insan için için bir Kahraman mısındır?
Kadın ararsan yakınınla ara.
Kadından utanmayanda yüz yoktur.
Kadını olmayan delikanlıyla, üzengisiz at aynıdır.
Kadının el mahareti aklını gösterir.
Kadının olduğu yerde kılıç çekilmez.
Kafa bomboşsa ayağa yazık olur.
Kalabalık aile berekettir.
Kalbinde iyilik olmayana iyilik gelmez.
Kalp ağlamazsa göz ağlamaz.
Kalp kalbe karşıdır.
Kaynananın adeti, gelinin kalıbıdır.
Kaynananın kuralları gelinin işidir.
Kefen önce ölenin olsun.
Kendi işini göremeyen el işine koşarmış.
Kendi milletinin tarihini bilmek yeter bir saadettir.
Kendi söylediğine gülen delidir.
Kendini methetme, iyiysen başkaları görür.
Kırağıya basmayan kişi kısmetini kaybetmiştir.
Kırmak parçalamak kolay amma tekrar yapması zordur.
Kıskanç insan gizli düşmandır.
Kısmet gelecek olursa yün iplik getirir, gidecek olursa demir zincir dahi tutamaz.
Kısmet kadının yanı sıra koşar gelir.
Kıtlık akrabayı unutturur.
Kız isen oğlu olanların gelinisin demektir.
Kız istenilmeye gelinince, yuvak taşı saklanırmış.
Kızın else, gelinin el üstü.
Kızın yetiştirebildiğin, gelinin alıştığındır.
Kibirlenmek deli işidir.
Kimse dünyaya doyarak ölmemiştir.
Kitap ilmin anahtarıdır.
Kolay kazanılan kolay kaybedilir.
Komşu ayna gibidir.
Komşunu yerme, yeni akrabanı övme.
Komşuya değer vermeyen kendini değersiz kılar.
Konuşana değil bilene bak.
Korku olmayan yerde utanç olmaz.
Kötü eteğinden tutsa kes yoluna devam et.
Kötü oğul babaya ayıp getirir.
Kötü yoldaş kötü silah gibidir.
Kötülük görmeyen iyiliğin değerini bilmez.
Kötülük yapan kötülük bulur.
Kötülük yapıp iyilik bekleme.
Kötülük yapmışsan iyilik bekleme.
Kuşu yükselten kanat, İnsanı yükselten akıldır.
Küçük iş yoktur, küçük erkek vardır.
Maharetle bilgi kardeştirler.
Mezar taşı kaybolur, şarkı kaybolmaz. Şarkı silahtır.
Mide insanın düşmanıdır.
Misafir gelirse kısmet beraber gelir.
Misafir her şeyden önde gelir.
Misafir üç gece kalırsa, aileden olmuş olur.
Misafirin genci olmaz. Kuyruğunun geçmeyeceği yere kafanı sokma.
Mülk kırağı gibidir.
Namı yayılan hanım, kendini ağırdan satar
Nasip sabah dağıtılır.
Oğlu yalancı annenin sevinci ek** olmazmış.
Oğlun çoksa gelinin, kızın çoksa damadın çok demektir.
Oğlun varsa gelinin var.
Oğlun varsa gelinin, kızın varsa damadın var.
Oğlunu yiğit, kocasını yakışıklı görmeyen kadın yoktur.
Okurken düşünmeyen, yediğini hazmedemeyen kişiye benzer.
Öleni diriltemezsin (ölenle ölünmez anlamında)
Olmayan şey kaybolmaz.
Ölü evine ziyaret adettir.
Önce öleni, önce kaldırırlar (cenazesini).
Orduda yabancı yoktur.
Öküzünü sev, atınla kavga et.
Öleni diriltemezsin.
Ölü evine ziyaret adettir.
Ölüye sitem edilmez.
Para kum, yaşam kuş gibidir.
Pselıhu olmayan kızı kaşen yapma.
Rüzgardan sonra yağmur gelir, savaştan sonra ağıt gelir.
Saadet misafir yolcudur. Gelir, gider.
Samimiyetin azığı gerçektir.
Savaşın ve davanın oyunu olmaz.
Savaşta ödünç kama verilmez.
Sen bir çöp çak başlat, iyi kadın seni ihya eder.
Seni seven kusurunu sana gösterir, sevmeyen, arkadan başkalarına anlatır.
Seni seven, kendi canına eş tutar.
Sevdiğinle evlenirsen, zorluklara aldırmazsın.
Sevdiysen, ateşe girmeyi göze alırsın.
Sevgi ateş değil ki, tutuşunca söndüresin.
Sevgi ateş değildir, yandığında söndüremezsin.
Sevgi karışmaz.
Sevgi kuvvetle alınamaz.
Sevgi ulu orta saçılmaz.
Sevginin gücü mutlaka galip gelir.
Sevdiğinle değil, seni sevenle evlen.
Sığırın sütü dilinin ucundadır.
Sığırları zayıf, köpekleri besili ise o iyi ailedir.
Sıkıntısı olmayanın düşü güzel olur.
Silah çekip gelenden değil, gizli yaklaşandan kork.
Silaha çok davrananın kanı çabuk akar.
Söylenmeyen şey duyulmaz.
Sözü kısa olanın dili tatlı olur.
Su akacağı yolu kendi bulur.
Sudaki söğüt, bedendeki kalp çürümez.
Sükunetin azığı akıldır.
Şakalaşmayı bilmeyen yumruk ile vururmuş.
Şansı olmayanı, deve üstünde bile köpek ısırır.
Tanımadığın kişiye kalbindekini söyleme.
Tanınmadığın yerde elbiseye, tanındığın yerde akıl'a değer verirler.
Tavuk bile eşelenir.
Tekdir ile uslanmayan en kötü insandır.
Tembel çiftçinin öküzü sabanda bile yayılır.
Tembel yerinde dönene kadar ay dönüşünü tamamlar.
Tembelin bahanesi çok olur.
Terbiye zayi olmayacak mülktür.
Tertipsiz kadının ömrü pazarda geçermiş.
Teyze anne yarısı, amca baba yarısıdır.
Teyze anne, hala baba gibidir.
Topluma girmek sorun değil, çıkmasını bilirsen.
Topluma girmesini bilen, adam gibi uğurlanır .
Topluma girmesini bilen, çıkmasını da bilir.
Toprağa bir verirsen yüz alırsın.
Tüm kardeşler bir anadan doğmaz.
Umudun olmazsa, İşin olmaz.
Umut yok olunca at koşmaz.
Usta marangoz ormanla akrabadır.
Utanması olanın nasibi de vardır.
Utanması olmayandan daha kıymetsizi yoktur.
Utanması olanın nasibi de vardır.
Uzak akrabanda sa iyi komşu yeğdir, aptal akrabadan sa; akıllı düşman.
Uzman için karanlık yoktur.
Üç kez işiteceğine bir kez gör.
Üç kişinin bildiği giz artık giz olmaktan çıkmıştır.
Ümit atadan kalma mirastır.
Ümit uzun ömürlüdür.
Vakit altından daha değerlidir.
Vatanı olmayana her yer soğuk gelir.
Vatanı olmayanın hiç bir şeyi yoktur.
Ver malını ellere vur dibini yerlere.
Verene ver, vurana sende vur.
Wored'ler insanin kalbini okşar
Xabzeyi bilmeyenin bildiği de yoktur.
Yaban elde yaşmaktansa yurdunda ölmek yeğdir.
Yakınını küçümseyen küçümsenecek duruma düşer.
Yanında iyilik bulunmazsa kuru güzellik bir şey ifade etmez.
Yaptığın iyiliği başa kakma.
Yaşam sıra ile.
Yaşlanan çocuk gibi olur.
Yaşlı çağırılmaz, ardından gidilir.
Yaşlı kaynana da bir zamanlar gelindi.
Yaşlımım sözü, gencin aklını yener.
Yaşlısı olanın kuralları vardır.
Yaşlısına saygısı olmayanın kendisine de saygısı yoktur.
Yaşlıya iltifat et gence güvence ver.
Yaz fukaranın cennetidir.
Yazın istirahat günü kışın erzağıdır.
Yazın kağnı gölgesi bile ev sayılır.
Yazın kızak yap, kışın araba.
Yazın saklamadığını kışın arama.
Yiğide silah itaatkardır.
Yiğitlik paylaşılmayan mirastır.
Yiyeceğini kötüleyen kişinin sofrasında yemek yeme.
Yoldaşın korkaksa ayı ile boğuşma.
Yurdun güçlüyse cesursun.
Yürekte olmayan ağızdan çıkmaz.
Yüze karşı övgü arkadan yapılan yergi gibidir.
Zora düşen düşmanın da olsa yardım et.


 2937,    Atasözleri

Yorum yapın

Cerkesya.Org

Cerkesya.org Çerkesler ve Kafkasya hakkında güncel haberler, Çerkes Kültürü ile ilgili her türlü görsel ve yazılı materyallerin bir arada bulunduğu, Çerkes Kültürünü gelecek nesillere aktarmayı amaç edinmiş hiç bir kurum ve kuruluşla bağı olmayan sadece Kuzey Kafkasya Halklarına taraf bir portaldır.