Hikaye

Tetay ve Cavunukonun Hikayesi

Kendisini ziyarete gelen arkadaşı ile sohbet etmektedir, bahçedeki asmanın altında. Geçerken bir uğrayayım dedim. Hemen kalkacağım diyen misafirine ikramda kusur etmez, soğuk sıcak o günün imkânları ne ise o ikram edilir. Muhabbet sohbet birbirini kovalar, yoldan geçenlerde selam vermek için otururlar. Onlara da değerıj, ayran, çay ikram edilir Öylesine uğradım hemen kalkacağım diyen misafirde ise hiçbir kalkma belirtisi yok. İkindi olur camiye gidip gelinir, Ev sahibi olan Tetay sürekli birbirlerine ağır şakalar yaptığı bu misafirinin bir hinlik düşündüğünden kuşkulanır, Vallaha bu cavnuko bir oyun düşünüyor ama bakalım hayırlısı der.

Cavnuko’nun gözüne bahçede gezinen hindi ilişir,yahu ne biçim ev sahibisin bu kadar saattir oturuyoruz bize bir şey yedirmeden mi göndereceksin deyip ayağa fırlar ve eline geçirdiği bir odun parçasını bahçede gezinen hindiye hızlıca fırlatır. Ve zavallı hindinin ayağı kırılır, muhabbete gelen köylüler şaşkınlık içindedir, ama ev sahibi mesajı almıştır. Hemen hindiyi keser ve evdekilere seslenir: Bunu pişirin Paste şıps yapın Köyün büyüklerine de haber verin akşama yemeğe gelsinler.

Akşam Köyün büyükleri de yemeğe katılırlar. Muhabbet ve şakalaşmalar olur. Bu iki can arkadaşın birbirleri ile olan şakalaşmalarını bilen Köylüler derki. Vallahi Cavnuko yaman adamsın ne yaptın ne ettin, hindiyi kestirdin. Ama bizim bildiğimiz tetay da bunun altında kalmaz, sen oyuna gelmezsin ama yinede dikkatli ol derler. Cavnuko çok mutludur. Ben kolay kolay oyuna gelmem dercesine gülümser, Olur olur dikkatli olurum der. Cavnuko bir süre daha oturduktan sonra müsaade ister. Ev sahibi olan tetay ile kucaklaşır, Köyün büyüklerini selamlar, adet gereğince kendisini uğurlamak için bir süre eşlik ederler ve Cavnuko Köyü olan Hacımenteşe doğru yola koyulur. Tetay ise düşüncelidir eve dönerken kendi kendine şöyle mırıldanır. Bunu senin yanında bırakırsam bana da tetay demesinler. İllaki bir gün bu şakanın karşılığını alacaksın.

Gel zaman git zaman Tetay köyün bir meselesi için Gönene gider, İşini bitirip yorgun argın dönerken bir bakar ki uzaktan Gönen tarafından bir atlı geliyor ve üstünde cavnuko. Birden !!!! aklına bir plan gelir. Aradan uzun zaman geçer, herkes işinde gücündedir. Tetay Köyün bir işi için Gönen’e gönderilir.O yıllar mahrumiyet yılları,sabah ezanında yola çıkmış yaya olarak ve öğlene doğru işlerini bitirerek köye doğru dönüyor.Kerpeç dediğimiz bir dere var Gönen çıkışında,eskiden köprü yoktu,atlar yarı bellerine kadar gömülürdü geçerken.İşte Kerpeç (çerpeş) deresini geçip Köye doğru yola koyulan Tetay arkadan bir atlının geldiğini görür.Dikkatlice bakınca Atlıyı tanır.Gelen Cavunukodan başkası değildir.Gülümser !!! Aklına müthiş bir plan gelir.

Hemen yol kenarına yatar,ve atlı yaklaşınca inlemeye başlar.Cavunuko yaklaşır, bakar ki yol kenarında birisi kıvrılmış yatıyor,

- Allah Allah kim bu acaba der,biraz daha yaklaşınca arkadaşını tanır, hemen atından atlar ve yanına koşar.
- Yahu Tetay sen misin? Ne oldu Allah aşkına bu ne hal der.
- Tetay hiç oralı olmaz inlemeye devam eder.Cavnuko tekrar tekrar sorar,nihayet tetay gözlerini aralar
- Cavnuko senmisin
- Evet benim. Ne oldu nedir bu halin?
- Vallahi bende bilmiyorum Gönenden dönüyorum birden fenalaştım ama önemli değil biraz dinlenirsem geçer herhalde, sen yoluna devam et.
- Olur mu canım seni bu halde bırakımıyım. Ayağa kalkabilecek misin?Gel bakayım yavaş yavaş kalkalım deyip koltuğuna girer.Ve ayağa kaldırır.Zar zor doğrulan tetay tamam beni bırak ben yavaş yavaş giderim der. Der ama nafile Cavunuko arkadaşını bu halde bırakırmı!

- Bana tutunda seni ata bindireyim.Atın üstünde durabilecek misin?
- Yahu beni bırak ben giderim yavaş yavaş. Ama Cavunuko çok ısrar eder.Olmaz illa bineceksin ata ben seni götürürüm.

- Vallahi çok ayıp. Sana kendimi götürtmem? Der ama.. Israrlar karşısında Tetay zar zor arkadaşının yardımıyla ata biner.Cavnukonun elinde atın dizginleri, Tetay da atın üzerinde yatar vaziyette yola çıkarlar. Cavunuko ara sıra geriye bakarak arkadaşına nasıl olduğunu sorar. Tetay planının işlediğini arkadaşının kendisinden kuşkulanmadığından artık emindir. Rolünü biraz daha devam ettirir.İnleyerek atın üzerinde biraz daha doğrulur,atın dizginleri (yuları) elinde yürüyen arkadaşına Seslenir.

-Ben asla atın yuları elinde beni götürmene razı olamam. Bu benim için çok ayıp.Hiç olmazsa yuları atın boynuna asta; yan yana yürüyelim der.Teklif mantıklıdır.Cavnuko yuları atın boynuna asar ve yan yana yürümeye başlarlar. Atın yularınıda eline geçiren tetay artık çok mutludur ama belli etmez rölüne devam eder, Köydeki hindinin rovanşını almak için bir fırsat doğmuştur.Kafasında bir sürü plan tasarlamaya başlar.

Bu arada arkadaşına hissettirmeden topuklarını atın karnına yavaşca vurararak atı hızlandırmaya çalışır. Cavnuko da çok mutludur, arkadaşına yardım etmiştir anlatacak çok şeyi vardır. Hindi hikâyesi ise hiç aklına bile gelmemiştir. Çünkü aralarında bu tür şakalar o kadar çok yapılıyor ki hangi birini hatırlasın.Yolda rastladığı ve hasta olduğuna inandığı arkadaşına yardım etmiştir ve onu Bayramiç’e sağ salim götürmeye kararlıdır.

Atın hızlandığını görünce o da adımlarını sıklaştırır. Ama at iyice hızlanır arayı açar.Tetay usulca geriye bakar,arkadaşı 15-20 mt geride kalmıştır.Ve atın üzerinde yavaşça doğrulur.Yarı baygın atın üzerinde yatan arkadaşının birdenbire doğrulup yuları eline aldığını gören Cavnuko o anda her şeyi anlar.Çok iyi bir oyuna getirilmiştir.Tetaaay (ze kavuç) dur bekle der. Tetay dururmu !!! Atın yuları elinde geriye doğru dönerek bağırır. Görüşürüz Cavnuko Allaha ısmarladık. Atın yönünü Hacımenteş’e doğru çevirir, ve dörtnala gözden kaybolur.

Cavnuko ah anasını ah nasıl da aldandım ah !!! diye söylenerek yaya olarak köyün yolunu tutar. ‘’Gönen Bayramıç arası 15 km Yaya 3 saate yakın Hacımenteş ise Gönen’e 7-8 km yaya 1.50-2.00 saat çeker’’ Bu arada Tetay hacımenteş Köyüne varmıştır.Doğruca Cavnukonun evine gider. Kapıyı hızlı hızlı çalar.

Kapıyı açan Cavnuko’nun ailesine nefes nefese, çabuk der, Cavunuko yolladı beni ‘’Gönen’den Kaymakam ve Diğer zevat gelecekmiş hemen bir koyun kesip hazırlık yapsınlar biz yetişmeden hazır olsun diye tenbih etti’’ Bu iki arkadaşın arasındaki şakalaşmaları bilen evin hanımı biraz tereddüt geçirir.Acaba inansammı !! inanmasammı !! dercesine Tetaya bakar.Fakat kurguyu iyi hazırlamış tetay hiçbir tereddüte mahal bırakmadan

- Yahu neye bakıyorsun?Görmüyor musun atınıda verdi beni gönderdi.Benden söylemesi Dur bir şeyler ikram etseydik demeye fırsat vermeden ,daha haber vereceğim kimseler var deyip ata atlar ve uzaklaşır. Evde hummalı bir çalışma başlar hemen en iyisinden bir koyun kesilir ve meşhur çerkes yemekleri yapılmaya başlanır.

Bu arada tetay çoktan Bayramıç yolunu tutmuştur bile niyeti yaptığı şakayı (Semerkovu) köylüye anlatmak onlarıda bu şakanın içine dahil etmektir. Doğruca kahveye gider ve derki Cavunuko ya Gönen çıkışında rastladım, böyle, böyle oldu deyip hikayeyi kısaca anlatır.Ve ekler amaan haaa biraz sonra arkamdan yetişir,Beni sorarsa görmediniz nerde olduğumu da bilmiyorsunuz deyip uzaklaşır. Ama sıkıntıda olan bir daha var o da : Atını tetay alıp kaçtığı için yaya olarak köye dönen kendi kendine kızan söylenen Cavunuko dır.

Yorgun bitkin bir şekilde köye ulaşır ve doğruca evine gider.Daha bahçe kapısından içeri adımını attığında ne görsün!!! Kazanlar tencereler kaynıyor, konu komşu yardıma gelmiş büyük bir koşuşturma var.

- Neler oluyor buradaaa !!! diye avazı çıktığı kadar bağırır,zaten sinirleri tepesindedir. Hanımı biraz şaşkın biraz gururlu yanına gelir.

-Gönderdiğin haberi alır almaz hemen hazırlığa başladık.Her şey hazır..Nerde misafirler,kahveyemi bıraktın? der.

-Ne?misafiri ne hazırlığı diye gürler.

Cavunuko Hanımı olan biteni anlatır.Tetayın geldiğini Kendisinin atını vererek haber saldığını Kaymakam ve diğer eşrafın misafir olarak geleceğini,beni mahcup etmesinler, koyunun en besilisini kessinler, Mükellef bir sofra hazırlasınlar dediğini, bir bir anlatır. Cavunuko o kadar sinirlenir ki !!! Sinirinden yol yorgunluğunu falan unutur.Bir an önce Tetayı bulmak ve bunların hesabını sormaktır niyeti.Avazı çıktığı kadar tekrar bağırır ev halkına. Çabuuuuk diğer atı hazırlayın bana..At hazırlanır ve atına atladığı gibi dörtnala Bayramıçın yolunu tutar. Atını sürekli kamçılarken bir taraftanda Tetay bu kırbacı sırtında paralacağım senin diyerek yemin üstüne yemin etmektedir.Hıncını zavallı hayvandan çıkarır. Atı terden köpürmüş , kendisi öfkeden delirmiş bir halde Bayramıç köyüne yetişir ’’Köylü eyvaaah der.Şimdi kıyamet kopacak.

Tetayın dediği gibi hemen yetişti.Bu sefer (semerkev’leri) Şakalaşmaları biraz ağır kaçtı galiba,Bakalım tetay bu işten nasıl sıyrılacak’’ Selam vermeden dalar içeri Cavunuko.Nerde nerde o Tetayko diye bağırır.Kahvede oturan köyün büyükleri hemen devreye girer.Hoşgeldın Cavunuko nedir bu halin.Önce bir selam vermen gerekmezmi? büyüklerin olduğu yere böyle girilirmi?Sen habze bilen usul erkan bilen birisi olarak tanınırsın.Hele bir otur,çaylarımızı içelim sonrada seni bu kadar öfkelendiren şey nedir onu anlatırsın.

Cavnuko öfkeden yaptığı saygısızlığı anlar.Hemen toparlanır ve büyüklerden kendisini mazur görmesini ama çok çok öfkeli olduğunu onun için gayri ihtiyari böyle davrandığını söyler, ve usulca bir masaya ilişir. Çaylar içilir, bir daha içilir, öfkesi yavaş yavaş geçmeye başlamıştır Cavunuko’nun.Bu ortam onu yumuşatmıştır.Büyüklerden birisi sorar? Sahi sen kimi soruyordun?

Nedir bu kızgınlığın sebebi.diye sorar.Cavnuko da olan biteni anlatır.ama anlatırken de tekrar öfkelenir. Ama bu işleri iyi bilen büyükler lafa nerden başlanacağını çok iyi bilmektedir. Yahu der büyüklerden birisi: Bu köyde senin en iyi en samimi arkadaşın kimdir? Hiç tereddüt etmeden cevap verir. Tetayko sefer.Peki onun başına bir hal gelse ilk önce sen koşmazmısın. Evet der iki elim kanda bile olsa koşar gelirim. Peki o senin için ayni şeyleri yaparmı? Yapar der Cavunuko hem de daha fazlasını yapar.

Cavunuko hem yumuşamıştır,hemde duygulanmıştır.Devam eder büyüklerden diğeri :

Bu kadar birbirini seven iki arkadaşsınız herkes sizin arkadaşlığınıza imreniyor.Nedir bu öfken ne yapacaksın Tetayko seferi bulursan diye sorar.’’Yahu bir şey yapacağım yok ama bu kadar ustaca bir plan yaptı ya işte o zoruma gitti.

Bu kadarını da beklemiyordum doğrusu . ( Se kisteşığ ) beni geçti zoruma giden bu’’ der. Bu laf üzerine bütün kahvedekiler kahkahalarla gülerler. Üzülme Cavnuko !!! Biz senin bundan daha beter şakalarını semerkev’lerini biliriz, sana bu konuda kimse yetişemez. Dert ettiğin şey bu mu? Tetayko yu bulup çağırırlar.Arkadaşının huyunu bilen Tetay;

-oooo Cavunukor Senin Gönenden misafirlerin yokmuydu ?. Ne arıyorsun burada!

-Sen hala konuşuyormusun bu ne biçim şak der Cavunuko

-Peki sen hatırlıyor musun? Şu karşı bahçede ki hindiyi? Çok iyi hatırlıyordu Cavnuko ama hindiye karşılık bir koyun da fazla değimliydi. O kadar yol yürümekte cabası.Merak etme der Cavunuko yaşarsak sende görürsün elbet bunun karşılığını. Büyükler hadi sarılın birbirinize de bu iş kapansın der.İki arkadaş kucaklaşırlar.

Fakat Cavnuko birden geriye sıçrar ve İçimizde dini bilgisi olan büyüklerimiz var bir şey sormak istiyorum. Sor bakalım ne soracaksın der köyün büyüklerinden birisi elbet soruna cevap alırsın bu cemiyette. Sorar Cavnuko. Derki bir adam bir şeyi yapmak için yemin ederse yemin ondan ne zaman düşer?Cevap alır büyüğünden: Yemin ettiği şeyi yerine getirdiğinde yemin düşer.Cavnuko derki vallahi ben gelirken tetayı bulduğumda bu kırbaçla vuracağım diye yemin ettim!!!!! Kahvedekiler donar kalır.herkes şaşkınlık içindedir.

Cavnuko kırbacını kaldırır ve usulca arkadaşının omzuna kırbacı ile dokunur.ve tekrar kucaklar arkadaşını .İşte yeminimi de yerine getirdim. Artık rahatım der.Büyüklerden müsaade isteyerek ayağa kalkar ve Şunları söyler: Bu benim arkadaşım bana öyle bir oyun oynadı ki. Bende uzun zamandır sizi evime davet etmeyi düşünüyordum, İşte buna vesile oldu.Hepiniz evime davetlisiniz buyurun hep beraber Köyümüze gidiyoruz.

KALABALIK BİR GURUP EŞLİĞİNDE HACIMENTEŞE GİDİLİR.YEMEKLER YENİR SOHBETLER EDİLİR HATIRALAR TAZELENİR AKRABA ZİYARETLERİ YAPILIR.

Ama bu anlattığımız (semerkev) şakalaşma da hiç unutulmaz, akla geldikçe her iki köyde de çeşitli şekillerde anlatılır. Hikayenin Kahramanları da hiç ama hiç unutulmaz. Her ikisine de Allah rahmet etsin.

NOT: Tetay SeferAbzah ve gute sülalesindendir.
1901 Bayramıç doğumludur. 1958 de öldü
Eşi ise kasbulet’lerden Fehime (abzah - çeyko) dir.ve o dönem köyün koruculuğunu yapmaktadır.
Babası Mahmut ise (1848) Kafkasya doğumlu ve(1908) de bayramıçta ölmüştür.
Cavnuko Kerim Şapsığ ve Baje sülalesindendir. O dönem Hacımenteş Köyünün muhtarı Anlatan: Hayrettin Kayabey
Düzenleme : Şaban Kuyumcu


Yorum yapın

Cerkesya.Org

Cerkesya.org Çerkesler ve Kafkasya hakkında güncel haberler, Çerkes Kültürü ile ilgili her türlü görsel ve yazılı materyallerin bir arada bulunduğu, Çerkes Kültürünü gelecek nesillere aktarmayı amaç edinmiş hiç bir kurum ve kuruluşla bağı olmayan tarafsız bir internet portalıdır.