Biyografiler

Adil Girey Daidbek

Adil Girey DaidbekDağıstanlı yurtsever, mühendis, toplum ve devlet adamı. Abdulkadir oğlu. Kumuk yöresinde Aşağı Kazaniş köyündendir. Ailesinin üçüncü erkek çocuğu olan Adil Girey, babasının Çarlık ordusunda görevli olması nedeniyle Rusya’da öğrenim görme olanağı buldu.

Dağıstan’ın ilk profesyonel yol ve inşaat mühendislerinden biriydi. Şubat 1917 devrimi ile Çarlığın yıkılmasından sonra, Dağıstan Bölgesi ve tüm Kuzey Kafkasya’nın yeniden diriliş ve devletleşme çabalarına aktif olarak katıldı. Mayıs 1917’de Vladikafkas’ta toplanan Kafkasya Dağlıları Birliği’nin I. Kongresi’nde, Dağıstan Bölgesi’nden Merkez İcra Komitesi Yedek Üyeliğine seçildi. Daha sonra asli üyeliğe çağırıldı ve Kuzey Kafkasya Merkez İcra Komitesi’nin (Hükümet) çalışmalarında görev aldı. Ekim 1917’de merkezi Rusya’da Bolşevikler’in iktidarı ele geçirmesi ve Kuzey Kafkasya’nın Rusya’dan ayrı egemen bir devlet olduğunun ilanından sonra da Vladikafkas’ta Merkez İcra Komitesindeki görevini sürdürdü. Kuzey Kafkasya kentlerinin Kızıl ordu ve Rus yerleşimciler eliyle Sovyet Rusya hükümeti tarafından ele geçirilmesi, bölgede “Sovyet iktidarı”nın ilanı üzerine o da Hükümet üyeleriyle birlikte Vladikafkas’ı terketmek zorunda kaldı.

 

Ekim ayı sonlarında Dağıstan bölgesinin Osmanlı devletince gönderilen ve genellikle Kuzey Kafkasyalı sürgünlerin çocuklarının gönüllü görev aldıkları Met Yusuf İzzet Paşa komutasındaki “Kuzey Kafkas Ordusu”nun da belirleyici desteğiyle ele geçirilmesi üzerine, yeniden oluşturulan Abdulmecid Tapa Çermoy başkanlığındaki Kuzey Kafkasya (Kafkasya Dağlıları Birliği) Cumhuriyeti Hükümeti’nde Ulaştırma Bakanlığı’na getirildi. Daha sonra kurulan Pşimaho Kosok başkanlığındaki hükümetler zamanında ise oluşturulan geçici Kuzey Kafkasya Birlik Konseyi’nde (Parlamento) Dağıstan Bölgesi temsilcileri arasında yer alarak parlamento çalışmalarına katıldı.

 

Kuzey Kafkasya’nın Sovyet Rusya Kızıl Ordusu tarafından işgali (Mart 1920) sonrasında da Dağıstan’da kaldı. Birleşik ve bağımsız Kuzey Kafkasya Cumhuriyeti hükümetlerinde görevler aldığı halde yurdunda ölme şansına sahip olabilen birkaç aydından biriydi. Kızı Profesör Elmira Hanım da (doğumu 1912) tanınmış bir jeoloji ve maden bilimleri mühendisi olup, yayımlanmış bazı bilimsel eserleri bulunmaktadır.


 340,    Biyografi

Yorum yapın

Cerkesya.Org

Cerkesya.org Çerkesler ve Kafkasya hakkında güncel haberler, Çerkes Kültürü ile ilgili her türlü görsel ve yazılı materyallerin bir arada bulunduğu, Çerkes Kültürünü gelecek nesillere aktarmayı amaç edinmiş hiç bir kurum ve kuruluşla bağı olmayan sadece Kuzey Kafkasya Halklarına taraf bir portaldır.