Çerkes Köyleri

Mehmetbey Köyü-Kahramanmaraş/Göksun

Köyün Tarihi: Mehmetbey köyü ismini huaj sülalesinden olan Mehmet beyin adını almıştır. Köy 1864'te Kafkasya'nın Rus Çarlığı tarafından işgalinden sonra Osmanlı'ya göç eden Çerkesler tarafından kurulmuştur.

Çerkeslerin Adige boylarından Abzeh sülaleleri yaşamaktadır. Köyün Çerkesce adı Ghuajhable'dir.

Kahramanmaraş ilinin Göksun ilçesinde bulunan Mehmetbey köyünün ilk sakinlerinin kafkasyadan çerkesler sürüldüğünde ilk olarak Mehmetbeye değil, Adana bölgesine yerleşmişlerdir. Fakat, dedelerimiz soğuk ve sert iklimlere alışık olduğundan, Adana’nın sıcağı ve sivrisinekleri sebebiyle hayatlarını kaybedenler çok olmuştur. Adana’da kalamayacaklarını anlayan dedelerimiz, daha soğuk ve serin yerlere doğru göçmüşlerdir.


Bu sebeple yaylası çok olan ve havası serin olan yerlere, yani Göksun Mehmetbey’in olduğu mevkiye gelene kadar yaklaşık üç yer değiştirmişlerdir. Buralara yerleşip ailece kalanlarda olmuştur. Mehmetbey’i görüp beğenen dedelerimiz buraya yerleşmişlerdir.

Dedelerimiz, Mehmetbey’e ilk yerleştikleri tarihlerde Ermeni aileleri de burada yaşamakta idi. Ermenilerle yıllarca beraber aynı yerde yaşamışlardır. Kurtuluş Savaşı mücadelesinden sonra burdaki Ermeni Aileler göç etmiş ve Mehmetbey Köyü adığelere yani dedelerimize kalmıştır.

Mehmetbey köyünde kalan adığeler birkaç adığe boyundan oluşmaktadır. Bunlara birkaç örnek verirsek (Şapsığ, Hatkoy, Abzeh v.s.), tabi bunlar bir arada yaşadıkları için Abzegh olarak tanınmış ve Mehmetbey Köyü Abzegh köyü olarak bilinmiştir.

Bir rivayete göre köyümüzün kurucularının şu anda birçok insan tarafından üç kardeş olduklarını söylerler. Mehmet bey, Mahmut bey ve Tahir bey adlarında üç kardeş olduğu ve bu bölgeye yerleştikleri söylenir.

Aslında gerçek öyle değil. Köyümüze ilk gelenler arasında bulunan üç büyük kabilenin ismini almışlardır. Bunlar (Huajlar, Tuğlar ve Şevojlar)’dir. Günümüzde bile çerkesce bu isimlerle anılırlar. GHUAJJHABLE - TUĞHABLE ve ŞEVOJHABLE diye anılır.

Bu üç köyün kurulmaya çalışıldığı tarihlerde, çevredeki yakın köylerden tepki almışlardır. Çerkezler buralaradan çıkarılmak için zorlanmışlardır. Adığeleri burdan çıkarmak için çevre köylerden toplanıp, dövüşmeye gelmişler ve Mehmetbey köyünün güney batısındaki Bağdatlı Pınarının olduğu yerde buluşmuşlardır.

Burda o zamanların en büyük köy kavgası olmuş ve Adığelerin buralardan gitmesini isteyen grupta Bağdat adında iri ve kalıplı bir genç varmış. Bu grup bu kalıplı gence çok güvenmiş, ancak bu gençte dövüş esnasında ölmüş ve bedeni kanlar içinde su kenarına yığılmış. Kanı burdan suya karışıp akmış daha sonra Bagdatın öldürüldüğü yere BAĞDATLI denmiştir.

Tabiiki sonra dedelerimiz bu olaydan dolayı zamanın mahkemesine verilirler. O zamanlarda mahkeme Halep’te yapılıyormuş, köyde dövüşenler Halep’e götürülür. Bu dövüşenlerin arasındaki en küçük olan Mehmet’te Halep’e gider. Mahkeme kararı sonucunda bu kavgaya karışanların hepsi yargılanır, fakat bu genç Mehmet salıverilir. Bir çoğu idam kararı ile yargılanır, diğerleri de ömür boyu hapse çarptırılırlar.

İdam edilmeden önce köylüler Mehmet’i çağırtıp, bütün durumu Mehmet’e anlatırlar, köyün dağılmaması ve birlik içinde yaşamaları yönünde gence nasihatte ve telkinde bulunurlar. Bu durumun köy halkına ulaştırılması için birçok öğütte bulunurlar. Genç Mehmet köye gelir ve herşeyi anlatır. Daha sonra bu köyün adı MEHMET BEY olarak kalır." diyerek sözlerini tamamladı.

NOT: Bu bilgiler köyümüzün büyüklerinden bazılarının anlatımı ile kaleme alınmıştır. Daha detaylı ve doğru bilgiler için geniş çaplı bir araştırmanın yapılması gerekmektedir. Bu bilgileri diğer arkadaşlarımızla paylaşalım ki, eksik olan veya tamamlanması gereken bilgiler varsa tamamlayalım. Köyümüzün tarihi ile ilgili bir bölüm sitemizde açılacaktır. Tarihimizle ilgili bilgiler tamamlanınca, son hali ile bu bilgiler orada ebediyyen kalacak şekilde yayınlanacaktır.

Coğrafi Bölge: Akdeniz Bölgesi
İl: Kahramanmaraş
İlçe: Göksun
Nüfus: 226
Alan Kodu: 0344
Köy Muhtarı: Ramazan Canbolat

Kültür: Köy Çerkes kültürünün yaşadığı bir köydür. Genç nüfus büyük kentlerde ve avrupa'da yaşadığından yaz ayları dışında oldukça tenhadır.

Coğrafya: Kahramanmaraş iline 100 km, Göksun ilçesine 8 km uzaklıktadır. Köyün hemen karşısında yer alan küçük dağa Kuşhatzig denmektedir. İkitarafı dağlık olan köyden iki dere akmaktadır. Büyük olana Törbüzek denmekte, küçük olana ile Psitzig denmektedir. Kuşhatzig'ın bir düzlüğünde doğal olarak sumak yetişmektedir ve buraya Hapaethlan denmektedir. Kushatzig'ın bir yamacında küçük bir pınar vardır ve buraya da Hapaepsi denmektedir. Yakın çevresi ormanlarla kaplıdır.

İklim: Köyün iklimi, Akdeniz iklimi etki alanı içerisindedir. Son yıllarda azalmakla birlikte kışın çok soğuktur ve çok fazla kar yağmaktadır.

Ekonomi: Köyün ekonomisi tarım ve hayvancılığa dayalıdır. Ancak ekonomik değeri çok olmayıp ortakçılar tarafından işlenen tarla ve bahçelerden elde edilen ürünler yazın gelen köy sakinleri tarafından günlük olarak tüketilmektedir. Köy halkı tarafından Törbüzek kenarında kurulan büyük bir alabalık çiftliği kooperatifi vardır. Hem kooperatifin tesislerinde hem de civardaki bir kaç özel işletmede alabalıklar pişirilmekte ya da canlı olarak satılmaktadır. Doğal alabalık yetiştirme çalışmaları da başlamıştır. Ancak Törbüzek çayının kirlenmekte olduğu gözlenmektedir.

Altyapı bilgileri: Köyde ilköğretim okulu vardır. Köyün içme suyu şebekesi vardır, ancak kanalizasyon şebekesi yoktur. PTT şubesi yoktur, ancak PTT acentesi vardır. Sağlık ocağı ve sağlık evi yoktur. Köye ayrıca ulaşımı sağlayan yol asfalt olup köyde elektrik ve sabit telefon vardır.

 

Mehmet Bey Köyü Web Sitesi


Yorum yapın